AI-chatbots geven opvallend vaak fout medisch advies

Steeds meer mensen stellen gezondheidsvragen aan een chatbot. Snel, gratis en altijd beschikbaar: het lijkt handig. Maar net daar schuilt ook een risico. Uit een onderzoek dat werd gepubliceerd in BMJ Open blijkt dat populaire AI-chatbots in ongeveer de helft van de gevallen problematisch medisch advies geven.

Onderzoekers uit de Verenigde Staten, Canada en het Verenigd Koninkrijk bekeken vijf bekende platforms: ChatGPT, Gemini, Meta AI, Grok en DeepSeek. Ze legden elk van die systemen tien vragen en opdrachten voor, verspreid over vijf gezondheidsthema’s. Ongeveer de helft van de antwoorden werd als problematisch beoordeeld. Bijna 20 procent werd zelfs als zeer problematisch ingeschat.

Zelfverzekerd, maar niet altijd juist

Wat het onderzoek extra opvallend maakt, is niet alleen het aantal twijfelachtige antwoorden, maar ook de toon waarop ze werden gegeven. De chatbots formuleerden hun advies vaak met veel stelligheid en zelfvertrouwen, terwijl de inhoud niet altijd volledig of correct bleek.

Volgens de onderzoekers slaagde geen enkele chatbot erin om bij alle vragen een volledige en accurate referentielijst te geven. Dat is net belangrijk bij medische informatie, waar nuance, bronvermelding en context een groot verschil kunnen maken.

Niet elk onderwerp scoorde even slecht

De onderzoekers zagen ook duidelijke verschillen naargelang het soort vraag. De chatbots deden het relatief beter bij gesloten vragen en opdrachten, en ook bij thema’s zoals vaccins en kanker. Moeilijker werd het bij open vragen en bij onderwerpen zoals voeding en stamcellen.

Dat is geen detail. Net open gezondheidsvragen zijn vaak de vragen waarmee mensen in de praktijk naar een chatbot stappen. Denk aan vage klachten, twijfels over voeding of vragen waarop geen eenvoudig ja-of-neenantwoord bestaat.

Waarom dit relevant is

De populariteit van AI-chatbots groeit snel, ook bij mensen die snel geruststelling of uitleg zoeken over hun gezondheid. Maar dit onderzoek toont dat zo’n chatbot geen arts vervangt, en zelfs misleidend kan zijn wanneer gebruikers te veel vertrouwen op een overtuigend geformuleerd antwoord.

Dat risico wordt nog groter wanneer iemand al ongerust is en vooral op zoek gaat naar een snel antwoord. Een vlot geschreven uitleg kan dan betrouwbaarder lijken dan ze in werkelijkheid is.

Handig hulpmiddel, maar geen dokter

Dat betekent niet dat AI helemaal nutteloos is voor gezondheidsinformatie. Een chatbot kan helpen om medische termen eenvoudiger uit te leggen of om je voor te bereiden op een gesprek met een arts. Maar voor diagnoses, behandelingsadvies of beslissingen over medicatie blijft voorzichtigheid nodig.

Wie met gezondheidsklachten zit, gebruikt AI dus beter als hulpmiddel en niet als eindstation. Zeker bij ernstige, aanhoudende of onduidelijke klachten blijft professioneel medisch advies de veiligste keuze.